Personen- en familierecht
De resultaten van juli 2025
Waardering ChatGPT 4o
Waardering ChatGPT 4.1 mini
Waardering Claude
Waardering Gemini
Waardering Deepseek
Waardering Qwen
Waardering Perplexity
Casus
Valt de wens om een gezin te stichten onder de reikwijdte van artikel 8 EVRM? Waar is dit op gebaseerd? Het antwoord is bedoeld voor juristen.
![]()
Het antwoord van ChatGPT 4o
Ja, de wens om een gezin te stichten valt onder de reikwijdte van artikel 8 EVRM, voor zover deze wens raakt aan het recht op respect voor privéleven en – in bepaalde gevallen – aan het gezinsleven, zoals beschermd door artikel 8 lid 1 EVRM. Deze interpretatie is gebaseerd op vaste jurisprudentie van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM), waarin het begrip “privéleven” ruim wordt uitgelegd en ook het recht op persoonlijke ontwikkeling en het nemen van beslissingen over intieme levenssferen omvat.
Grondslag in artikel 8 EVRM
Artikel 8 lid 1 EVRM bepaalt:
“Een ieder heeft recht op respect voor zijn privéleven, zijn familie- en gezinsleven, zijn woning en zijn correspondentie.”
De wens om een gezin te stichten raakt aan de kern van het persoonlijk leven en identiteit, en valt daarmee in ieder geval onder privéleven. In bepaalde contexten, zoals bij bestaande relaties, is ook sprake van het gezinsleven.
EHRM-jurisprudentie
- a) Evans t. Verenigd Koninkrijk (EHRM 10 april 2007, nr. 6339/05)
In deze zaak oordeelde het EHRM dat het besluit om al dan niet een kind te krijgen onder artikel 8 valt:
“The notion of ‘private life’ within the meaning of Article 8 incorporates the right to respect for both the decisions to become and not to become a parent.”
(r.o. 71)
Hieruit blijkt dat de reproductieve autonomie, dus inclusief de wens om een gezin te stichten, wordt beschermd onder artikel 8 EVRM.
- b) Dickson t. Verenigd Koninkrijk (EHRM 4 december 2007, nr. 44362/04)
In deze zaak ging het om het recht van een gedetineerde om sperma af te staan voor IVF. Het Hof erkende het recht om een gezin te stichten als onderdeel van het recht op privéleven:
“The concept of ‘private life’ includes the right to establish and develop relationships with other human beings […] and the right to become a parent.”
(r.o. 66)
- c) Kroon e.a. t. Nederland (EHRM 27 oktober 1994, nr. 18535/91)
Hoewel deze zaak meer betrekking had op het erkennen van feitelijke gezinsbanden buiten het huwelijk, bevestigt zij dat het concept van gezinsleven ruim wordt opgevat, ook zonder formele gezinsstructuur.
Reikwijdte en beperkingen
Hoewel de wens om een gezin te stichten onder artikel 8 EVRM valt, is het geen absoluut recht. Ingrijpen van de staat is mogelijk op grond van artikel 8 lid 2 EVRM, mits:
- bij wet voorzien,
- gericht op een legitiem doel (zoals volksgezondheid, rechten van anderen),
- en noodzakelijk in een democratische samenleving (proportionaliteitstoets).
In zaken als Evans en Dickson verrichtte het Hof een zorgvuldige belangenafweging tussen individuele autonomie en publieke belangen (bijv. medische ethiek, gevangenisbeleid).
Conclusie
De wens om een gezin te stichten valt onder de bescherming van artikel 8 EVRM, in het bijzonder het recht op privéleven en soms het gezinsleven. Deze ruime interpretatie is bevestigd in meerdere arresten van het EHRM (o.a. Evans, Dickson), waarin het Hof de reproductieve autonomie en gezinsvorming beschouwt als fundamentele aspecten van persoonlijke identiteit en zelfbeschikking. Beperkingen zijn mogelijk, maar vereisen een strikte toets aan de eisen van artikel 8 lid 2 EVRM.
Wil je dit uitgewerkt hebben als een memo, inclusief verwijzing naar Nederlandse rechtspraak waarin artikel 8 EVRM in dit kader is toegepast?
![]()
Het antwoord van ChatGPT 4.1 mini
De wens om een gezin te stichten valt onder de reikwijdte van artikel 8 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM), dat het recht op respect voor privé- en familieleven beschermt.
Juridische grondslag
Artikel 8 EVRM
- Artikel 8 EVRM beschermt het recht op respect voor privé- en familieleven, waaronder de bescherming van het gezinsleven en de gezinsvorming;
- De tekst van artikel 8 lid 1 luidt:
“Eenieder heeft recht op respect voor zijn privéleven, zijn familie- en gezinsleven, zijn woning en zijn correspondentie.
Jurisprudentie van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM)
- Het EHRM heeft herhaaldelijk geoordeeld dat het recht om een gezin te stichten valt onder het “familieleven” zoals bedoeld in artikel 8 EVRM;
- In zaken als Odièvre t. Frankrijk (2003, nr. 42326/98) en Keegan t. Ierland (1994, nr. 16969/90) erkent het Hof dat maatregelen die het vestigen van een gezinsleven belemmeren, onder het beschermingsgebied van artikel 8 vallen;
- Het Hof benadrukt dat de staat verplicht is om in redelijkheid het gezinsleven te beschermen en te faciliteren, ook in situaties die aanvang van gezinsvorming betreffen (zoals vruchtbaarheidsbehandelingen, adoptie, verblijfsvergunningen).
Brede interpretatie van “familie- en gezinsleven”
- De reikwijdte van artikel 8 omvat niet alleen bestaande gezinsrelaties, maar ook het potentiële of toekomstige gezinsleven;
- Dit betekent dat ook de wens om een gezin te stichten, inclusief het aangaan van een duurzame relatie met het oog op het vormen van een gezin, onder artikel 8 valt.
Samenvatting
De wens om een gezin te stichten valt onder het beschermingsgebied van artikel 8 EVRM, aangezien het Europees Hof voor de Rechten van de Mens deze wens plaatst onder het begrip “familie- en gezinsleven”. Dit recht verplicht staten om op een redelijke wijze het gezinsleven te respecteren en te beschermen, inclusief de mogelijkheid tot gezinsvorming.
Het antwoord van Claude
Ja, de wens om een gezin te stichten valt onder de reikwijdte van artikel 8 EVRM, zij het niet rechtstreeks maar via een genuanceerde jurisprudentiële interpretatie. Dit is gebaseerd op meerdere fundamenten:
Primaire grondslag: artikel 8 EVRM in samenhang met artikel 12 EVRM
Artikel 8 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens voorziet in het recht op respect voor privé- en familieleven, terwijl artikel 12 EVRM het recht beschrijft om te huwen en een gezin te stichten. Het EHRM heeft deze bepalingen complementair geïnterpreteerd.
Jurisprudentiële ontwikkeling
Het EHRM heeft in verschillende uitspraken vastgesteld dat de wens om een gezin te stichten onderdeel kan uitmaken van het “private life” aspect van artikel 8 EVRM:
Kernzaken:
- Evans v. UK (2007): Het Hof erkende dat de kinderwens deel kan uitmaken van het private life
- Dickson v. UK (2007): Bevestigde dat voortplanting een fundamenteel aspect is van het privéleven
- S.H. v. Austria (2011): Uitgebreide erkenning van reproductieve rechten onder artikel 8
Theoretische fundering
De bescherming vindt plaats via twee routes:
- Private life component: De beslissing om al dan niet kinderen te krijgen wordt beschouwd als een fundamentele persoonlijke keuze die valt onder de autonomie van het privéleven
- Family life component: De mogelijkheid om een gezin te stichten vormt de basis voor toekomstig family life
Beperkingen en voorwaarden
Het recht is niet absoluut:
- Staten behouden een ruime “margin of appreciation” bij reproductieve kwesties
- Praktische beperkingen (beschikbaarheid van medische behandeling, financiële middelen) kunnen legitiem zijn
- De wens moet “reasonable” zijn onder de omstandigheden
Specifieke toepassingsgebieden
De bescherming manifesteert zich in:
- Toegang tot fertiliteitsbehandeling
- Bescherming tegen gedwongen sterilisatie
- Rechten van gedetineerden betreffende voortplanting
- Adoptierechten in bepaalde gevallen
Conclusie
De kinderwens valt dus onder artikel 8 EVRM via de private life component, waarbij het EHRM een evolutieve interpretatie heeft gehanteerd die verder gaat dan de oorspronkelijke verdragstekst. De bescherming is echter voorwaardelijk en onderhevig aan proportionaliteitsafwegingen door nationale autoriteiten.
![]()
Het antwoord van Gemini
Ja, de wens om een gezin te stichten valt onder de reikwijdte van artikel 8 van het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens en de fundamentele vrijheden (EVRM). Dit is gebaseerd op de ruime interpretatie die het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) heeft gegeven aan de begrippen “privéleven” en “familieleven” in zijn jurisprudentie.
Grondslag en juridische context:
Artikel 8 EVRM luidt:
- “Een ieder heeft recht op respect voor zijn privéleven, zijn familie- en gezinsleven, zijn woning en zijn correspondentie.”
- “Geen inmenging van enig openbaar gezag is toegestaan in de uitoefening van dit recht, dan voor zover bij de wet is voorzien en in een democratische samenleving noodzakelijk is in het belang van de nationale veiligheid, de openbare veiligheid of het economisch welzijn van het land, het voorkomen van wanordelijkheden en strafbare feiten, de bescherming van de gezondheid of de goede zeden of voor de bescherming van de rechten en vrijheden van anderen.”
Hoewel de tekst van artikel 8 EVRM geen expliciet recht op gezinsvorming of voortplanting noemt, heeft het EHRM dit recht afgeleid uit een dynamische en teleologische interpretatie van “privéleven” en “familieleven”.
Jurisprudentie van het EHRM:
De jurisprudentie van het EHRM heeft dit standpunt consistent bevestigd:
- Evans tegen Verenigd Koninkrijk (EHRM 10 april 2007, nr. 6339/05): In deze zaak over de cryopreservatie van embryo’s en het recht op vernietiging daarvan, bevestigde het Hof dat de keuze om al dan niet een gezin te stichten en kinderen te krijgen een essentieel aspect is van het recht op privéleven onder artikel 8 EVRM. Dit omvat de beslissingen over voortplanting en de toegang tot medische procedures die daarbij horen.
- Dickson tegen Verenigd Koninkrijk (EHRM 4 december 2007, nr. 44362/04): Deze zaak betrof het recht van gedetineerden op kunstmatige inseminatie. Het Hof erkende dat zelfs in de context van detentie, het recht om via kunstmatige inseminatie een gezin te stichten onder de reikwijdte van artikel 8 EVRM viel. De staat moest aantonen dat een inmenging in dit recht gerechtvaardigd was onder lid 2 van artikel 8 EVRM (wettelijk voorzien, legitiem doel, noodzakelijk in een democratische samenleving en proportioneel).
- A, B en C tegen Ierland (EHRM 16 december 2010, nr. 25579/05): Dit arrest bevestigde wederom dat voortplantingskeuzes en toegang tot medische faciliteiten in verband met gezinsvorming binnen de werkingssfeer van artikel 8 EVRM vallen. De zaak ging over de toegang tot abortus, maar de algemene beginselen betreffende voortplantingsrechten zijn relevant.
- S.H. en anderen tegen Oostenrijk (EHRM 3 november 2011, nr. 57813/00): Hoewel deze zaak specifiek ging over verboden op in-vitrofertilisatie met donoreicellen en draagmoederschap, benadrukte het Hof opnieuw de brede bescherming van voortplantingsbeslissingen onder artikel 8 EVRM.
Implicaties voor de Staat:
De erkenning van de wens om een gezin te stichten onder artikel 8 EVRM brengt zowel negatieve als positieve verplichtingen met zich mee voor de verdragsstaten:
- Negatieve verplichting: De staat moet zich onthouden van ongerechtvaardigde inmenging in de uitoefening van dit recht. Inmenging is alleen toegestaan als deze voldoet aan de criteria van artikel 8 lid 2 EVRM (wettelijk voorzien, legitiem doel, noodzakelijk in een democratische samenleving, proportioneel). Dit betekent dat nationale wetgeving en beleid die de gezinsvorming belemmeren, hieraan moeten voldoen.
- Positieve verplichting: Onder bepaalde omstandigheden kan artikel 8 EVRM ook positieve verplichtingen voor de staat meebrengen om maatregelen te treffen die de uitoefening van het recht op gezinsvorming mogelijk maken. Dit kan bijvoorbeeld betrekking hebben op de toegang tot medisch geassisteerde voortplanting of beleid dat gezinshereniging bevordert. De omvang van deze positieve verplichtingen is afhankelijk van de specifieke omstandigheden van de zaak en de “margin of appreciation” (beoordelingsvrijheid) die het Hof de staten toekent.
Conclusie:
De wens om een gezin te stichten valt onmiskenbaar onder de reikwijdte van artikel 8 EVRM. De jurisprudentie van het EHRM heeft dit recht voortdurend en consistent geïnterpreteerd als een fundamenteel aspect van het privé- en gezinsleven, wat zowel negatieve als positieve verplichtingen voor de verdragsstaten met zich meebrengt.
Het antwoord van Deepseek
Valt de wens om een gezin te stichten onder de reikwijdte van artikel 8 EVRM?
Ja, de wens om een gezin te stichten valt in beginsel onder de bescherming van artikel 8 Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM), dat het recht op respect voor privé-, familie- en gezinsleven waarborgt. Dit omvat zowel het stichten van een gezin als het nemen van stappen daartoe (zoals fertiliteitsbehandelingen of adoptie).
Juridische grondslag in artikel 8 EVRM
Artikel 8 EVRM luidt:
*”1. Eenieder heeft recht op respect voor zijn privéleven, zijn familie- en gezinsleven […]
2. Geen inmenging van enig openbaar gezag is toegestaan […] tenzij […] noodzakelijk in een democratische samenleving.”*
Het EHRM heeft in meerdere arresten bevestigd dat:
- Het concept van ‘gezinsleven’ niet beperkt is tot bestaande gezinnen, maar ook de vorming van een gezin omvat (Evans vs. VK [2007] EHRM 633).
- Reproductieve keuzes, zoals IVF of het gebruik van ingevroren embryo’s, onder artikel 8 vallen (Dickson vs. VK [2007] EHRM 443).
- Adoptie en pleegzorg eveneens beschermd worden (X, Y & Z vs. VK [1997] EHRM 20).
Grenzen aan de bescherming
Hoewel de wens tot gezinsvorming beschermd wordt, is dit recht niet absoluut:
Inmenging is mogelijk indien wettelijk voorzien, noodzakelijk (bijv. voor gezondheid of rechten van anderen), en proportioneel.
- Voorbeeld: Weigering van IVF aan een alleenstaande vrouw kan gerechtvaardigd zijn als er een beleid is dat paren voorrang geeft (S.H. & Others vs. Oostenrijk [2011] EHRM 1871).
- Gevangenen hebben bijvoorbeeld beperkte rechten om een gezin te stichten vanwege detentieomstandigheden (Dickson vs. VK).
Geen recht op specifieke medische behandeling: Staten hoeven niet alle vruchtbaarheidsbehandelingen te vergoeden (Costa & Pavan vs. Italië [2012] EHRM 2537).
Nederlandse rechtspraktijk
In Nederland erkent de rechtspraak dat:
Kinderwens valt onder privéleven (art. 8 EVRM), maar de overheid heeft een beleidsvrijheid in regels rond fertiliteit en adoptie.
Voorbeelden van Nederlandse jurisprudentie:
- Rb. Den Haag 24 februari 2021 (ECLI:NL:RBDHA:2021:1943) – Bevestigde dat transgenders recht hebben op toegang tot fertiliteitspreservatie (in lijn met art. 8 EVRM).
- CRvB 17 juli 2019 (ECLI:NL:CRVB:2019:2525) – Overheid mag voorwaarden stellen aan adoptie, maar moet proportionaliteit in acht nemen.
Conclusie
De wens om een gezin te stichten valt ondubbelzinnig onder artikel 8 EVRM, maar de bescherming is niet onbeperkt. Staten hebben een zekere marginaalbeoordeling bij het reguleren van toegang tot adoptie, fertiliteitsbehandelingen en andere gezinsvormende trajecten.
Juridische bronnen:
EHRM-jurisprudentie:
- Evans vs. VK (2007) – IVF en embryo-rechten.
- Dickson vs. VK (2007) – Gezinsvorming bij gedetineerden.
- S.H. & Others vs. Oostenrijk (2011) – Beperkingen IVF-beleid.
Nederlandse rechtspraak:
- Rb. Den Haag 24 februari 2021 (fertiliteitspreservatie).
- CRvB 17 juli 2019 (adoptievoorwaarden).
Dit antwoord is primair gericht op juristen en gaat uit van de huidige rechtspraak (juli 2024).
Het antwoord van Qwen
Ja, de wens om een gezin te stichten kan onder de reikwijdte van artikel 8 EVRM (Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens) vallen, afhankelijk van de concrete omstandigheden van het geval. Dit is echter niet automatisch het geval en hangt af van de mate waarin deze wens in de praktijk leidt tot een daadwerkelijke ‘gezinsleven’-situatie die juridisch bescherming verdient.
Artikel 8 EVRM – beginsel en reikwijdte
Artikel 8 EVRM:
“1. Iedereen heeft recht op respect voor zijn privé- en familieleven, zijn huwelijk en zijn wooneer.
- Er mag geen ingrijpen in de uitoefening van dit recht plaatsvinden dan kraftens een wettelijke bepaling en indien zodanig ingrijpen noodzakelijk is in het belang van de nationale veiligheid, openbare orde, welvaart of morele beginselen van de maatschappij of ter bescherming van de rechten en vrijheden van anderen.”
De jurisprudentie van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) toont aan dat artikel 8 EVRM niet alleen betrekking heeft op bestaande gezinsrelaties, maar ook op situaties waarin iemand beoogt een gezin te vormen , mits er sprake is van een echte, concreet uitgedrukte intentie en meer dan louter abstracte wensdenkbeeld .
Jurisprudentie EHRM: wanneer valt stichten van een gezin onder artikel 8?
Het EHRM heeft in verschillende arresten bevestigd dat de wens om een gezin te stichten onder artikel 8 EVRM kan vallen, mits:
- De persoon concreet bezig is om een partner te vinden ;
- Er meer dan alleen een abstracte wens is;
- En de staatshandeling (bijv. verblijfsbeperking, toegang tot medische hulp bij voortplanting, etc.) de mogelijkheid om een gezin te stichten werkelijk belemmert .
Belangrijke arresten:
✅ Dickson c. VK (2007), ECLI:CE:ECHR:2007:1106JUD004436202
Het EHRM stelde dat art. 8 EVRM ook van toepassing kan zijn op het recht om een gezin te stichten, zelfs als dit nog niet heeft plaatsgevonden. In deze zaak ging het om lesbische vrouwen die via kunstmatige inseminatie een kind wilden krijgen. Het Hof oordeelde dat de overheid verplichtingen had om toegang tot medische behandeling mogelijk te maken.
✅ Evans c. VK (2007), ECLI:CE:ECHR:2007:1025JUD006339/05
Hier was sprake van een vrouw die wilde procreëren met haar ex-partner, terwijl hij ondertussen zijn toestemming introk. Het Hof erkende dat de wens om een gezin te stichten onder art. 8 viel, maar stelde dat het VK niet verplicht was om haar hierin actief te steunen.
❌ Oliari e.a. c. Italië (2015), ECLI:CE:ECHR:2015:0721JUD001870110
Het Hof bevestigde dat lidstaten positieve verplichtingen hebben om homoseksuele stellen in staat te stellen hun relatie rechtsgeldig te erkennen, omdat zij anders worden buitengesloten van het recht om een gezin te stichten.
⚖️ Dubois c. Frankrijk (2011), ECLI:CE:ECHR:2011:0621JUD002749907
Een man die uit Rusland werd gedeporteerd en daar zijn partner en kind achterliet, had volgens het Hof aantoonbaar een gezinsleven opgebouwd, waardoor art. 8 van toepassing was.
Nederlandse rechtspraak en toepassing
In Nederlandse rechtspraak wordt eveneens erkend dat de wens om een gezin te stichten in bepaalde gevallen onder art. 8 EVRM valt, mits er sprake is van concrete omstandigheden .
Voorbeelden:
Recht op medische hulp bij voortplanting (Rb Den Haag, 2015)
In een zaak over lesbische vrouwen die toegang wensten tot IVF behandelde de rechter dit onder art. 8 EVRM en verwierp het standpunt dat slechts bestaande gezinnen beschermd werden. De rechter baseerde zich hierbij op het arrest Dickson .
Asielrecht en verblijfsvergunning
Bijvoorbeeld in het kader van herenigingsmogelijkheden: als iemand een partner wil ontmoeten of trouwen, kan art. 8 EVRM een rol spelen, mits er sprake is van serieuze en concrete plannen om een gezin te stichten.
Grenzen en afweging
Hoewel de wens om een gezin te stichten onder art. 8 EVRM kan vallen, biedt dit geen absoluut recht . De interventie van de overheid moet:
- Gegrond zijn in de wet (formele vereisten);
- Noodzakelijk zijn in een democratische samenleving (substantiële vereisten).
Bovendien geldt dat art. 8 EVRM geen positief recht op assistentie biedt (zoals toegang tot IVF of financiële steun), maar wel dat de overheid niet zonder meer mag verhinderen dat iemand een gezin sticht .
Conclusie voor juristen
De wens om een gezin te stichten kan onder de reikwijdte van artikel 8 EVRM vallen, mits er sprake is van concrete omstandigheden die aantonen dat de persoon werkelijk bezig is of in staat zou kunnen zijn een gezin te vormen. Abstracte wensen of hypothetische plannen zijn daarentegen niet voldoende .
Jurisprudentie van het EHRM zoals Dickson , Evans en Oliari bevestigt dat art. 8 EVRM niet uitsluitend geldt voor bestaande gezinsrelaties, maar ook voor mensen die werklijk streven naar het stichten van een gezin .
Deze jurisprudentie is van toepassing in diverse contexten, zoals:
- Toegang tot medische voortplanting;
- Asiel- en verblijfsrecht;
- Discriminatie op grond van seksuele geaardheid of burgerlijke staat.
Literatuur en bronnen
EHRM arresten :
- Dickson c. VK , ECLI:CE:ECHR:2007:1106JUD004436202
- Evans c. VK , ECLI:CE:ECHR:2007:1025JUD006339/05
- Oliari e.a. c. Italië , ECLI:CE:ECHR:2015:0721JUD001870110
- Dubois c. Frankrijk , ECLI:CE:ECHR:2011:0621JUD002749907
Nederlandse rechtspraak :
- Rb Den Haag, 2015 (zaak over lesbische vrouwen en toegang tot IVF)
- Afdeling Vreemdelingenrecht Raad van State
Literatuur :
- F. W. Wissink e.a., Commentaar op het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens , Wolters Kluwer, onder art. 8 EVRM
- M. Tiggelaar, Handboek EVRM , Boom Juridisch, blz. 240–250
- H. Fleuren, Recht op een gezin , in: Nederlands Tijdschrift voor Mensenrechten (NTvM)
Mocht je dit willen toepassen in een specifieke casus (bijvoorbeeld inzake asielrecht, medische voortplanting of gelijkwaardigheid), dan kan ik je daar ook bij helpen.
Het antwoord van Perplexity
De wens om een gezin te stichten onder artikel 8 EVRM
Reikwijdte van artikel 8 EVRM
Ja, de wens om een gezin te stichten valt onder de bescherming van artikel 8 EVRM. Dit artikel waarborgt het recht op respect voor het privé- en gezinsleven. Volgens constante jurisprudentie van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) strekt deze bescherming zich niet alleen uit tot bestaande familie- en gezinsbanden, maar ook tot de persoonlijke levenssfeer, waaronder het recht en de wens om een gezin te vormen en kinderen te krijgen. 1, 2.
Juridische grondslag en onderbouwing
- Artikel 8 lid 1 EVRM luidt:
“Een ieder heeft recht op respect voor zijn privéleven, zijn familie- en gezinsleven, zijn woning en zijn correspondentie.” 2
- Het EHRM hanteert een ruime, dynamische interpretatie van ‘privéleven’ en ‘gezinsleven’. Beslissingen rondom gezinsvorming, het krijgen van kinderen, vruchtbaarheidsbehandelingen en adoptie vallen onder de beschermingsomvang van dit artikel. 1.
- In belangrijke arresten zoals Evans v. Verenigd Koninkrijk (EHRM 10 april 2007, nr. 6339/05) heeft het Hof expliciet geoordeeld dat de wens om biologische kinderen te krijgen valt binnen het bereik van artikel 8 EVRM. Het gaat daarbij om de meest intieme persoonlijke beslissingen, die essentieel zijn voor de privésfeer. 1.
- Evenzo werd in S.H. en anderen v. Oostenrijk (EHRM 1 juli 2010, nr. 57813/00) geoordeeld dat de wens om een gezin te stichten een essentieel onderdeel is van gezinsleven onder artikel 8. 1.
Karakter van de waarborg
- Artikel 8 EVRM beschermt tegen willekeurige inmenging door de overheid, maar brengt ook positieve verplichtingen mee voor staten, zoals het creëren van omstandigheden waarin het gezinsleven tot ontwikkeling kan komen.
- De bescherming is niet absoluut: beperkingen zijn mogelijk op grond van het tweede lid van artikel 8 EVRM, mits deze bij wet voorzien zijn en noodzakelijk zijn in een democratische samenleving voor legitieme doelen (zoals nationale veiligheid of de rechten van anderen).
Afbakening en relatie tot artikel 12 EVRM
- Naast artikel 8 EVRM bevat ook artikel 12 EVRM (“recht te huwen en een gezin te stichten”) expliciete waarborgen voor het recht op gezinsvorming. Artikel 8 biedt echter bredere bescherming doordat het zowel bestaande als beoogde gezinsverbanden omvat. 1. 3. 4.
Samenvatting voor de praktijk
- De wens om een gezin te stichten wordt erkend als onderdeel van het recht op respect voor het privé- en gezinsleven in de zin van artikel 8 EVRM.
- In concrete casus toetst het EHRM steeds of inmenging gerechtvaardigd is en voldoende is gemotiveerd in het licht van artikel 8 lid 2.
Kortom, de wens om een gezin te stichten is vastgesteld als een fundamenteel onderdeel van de beschermingsomvang van artikel 8 EVRM, gebaseerd op de tekst van het verdrag en bevestigde EHRM-jurisprudentie. 1. 2.
Catalogus Praktizijn nu ontsloten in LegalMike
LegalMike en de Praktizijn bundelen de krachten met als doel om de toegang tot het recht te versterken. LegalMike biedt als onderdeel van de AI-zoekfunctionaliteit aan te verwijzen naar bronnen die relevant kunnen zijn voor de zoekvraag van een advocaat. Vanaf vandaag is dat ook Lees meer
Advertentie
